Jan-Willem van de Ven: 'ADE 2025 zet vol in op groei en vernieuwing'

De dertigste editie van Amsterdam Dance Event markeert allerminst een overgangsjaar richting 2026, wanneer het evenement officieel zijn dertigjarig jubileum viert. Integendeel: ADE 2025 presenteert zich als een volwaardige mijlpaaleditie, waarin vernieuwing en groei hand in hand gaan. Zo verhuist ADE Lab, het educatieve en talentontwikkelingsprogramma van het festival, naar het Westergasterrein. Met naar verwachting een recordaantal van 550.000 bezoekers is Amsterdam Dance Event bovendien groter dan ooit.

“Ik ga heel ontspannen deze editie van Amsterdam Dance Event in,” zegt Jan-Willem van de Ven, terwijl hij met een bak koffie neerzijgt op de bank in zijn kantoor, uitkijkend over een kanaal in Amsterdam-Noord. De directeur/bestuurder heeft, een maand voordat zijn festival zo’n 550.000 bezoekers naar de hoofdstad trekt tijdens de vijf dagen dat het evenement duurt, zelfs een paar dagen op de fiets gezeten in de Franse Alpen. Het grootste dance­festival ter wereld heeft het onderwerp mentale gezondheid niet alleen als panel op de conferentie staan, het leeft er zelf ook naar. Die rust, dat is wel eens anders geweest. En tegelijkertijd was er dit jaar genoeg te doen voor de dertigste editie van ADE.

Wat zijn de grootste zaken waar je voor deze editie mee bezig bent geweest?

Van de Ven: “Dat we een steeds actievere rol innemen binnen ons eigen platform. Zo hebben we ADE Lab, ons talentenplatform, verhuisd van de Nes naar Cultuurdorp Westergas op het Westergasterrein. We zien en vinden dat talentontwikkeling een steeds grotere rol heeft binnen ons eigen platform en momentum. Aan de Nes zaten we aan ons plafond wat betreft mogelijk­heden. Niet alleen qua conferentie zoals ADE Pro en ADE Lab, maar ook qua ‘arts and culture’. Het idee was ooit om de hele Nes te betrekken bij ADE en er een bruisende talentenstraat van te maken. Dat bleek lastig omdat de theaters in die straat met hun reguliere programmering in oktober zitten. Dat is hun corebusiness, die gaan niet schuiven.”

We zien en vinden dat talentontwikkeling een steeds grotere rol heeft binnen ons eigen platform en momentum

Wat gaat er op het Westergasterrein gebeuren dat op de Nes niet kon?

“We kunnen er bijvoorbeeld visuele kunst in de buitenruimte aanbieden. Een aantal jaar geleden had ik daar al gesprekken over met Duncan Stutterheim, voorheen van ID&T en tegenwoordig mede-eigenaar van Cultuurdorp Westergas. Dit jaar zetten we die stap. ADE Lab wordt een bruisend dorp met verschillende locaties waar allemaal onderdelen van talentontwikkeling kunnen plaatsvinden.”

Wat was je grootste uitdaging dit jaar?

“Naast de verhuizing van ADE Lab is dat de nieuwe structuur van Arts & Culture. We hebben een nieuwe structuur ontwikkeld waarin we curatoren aanstellen die binnen hun kunstdisciplines de samenwerking aangaan om toffe evenementen te bewerk­stelligen. Dat gebeurt binnen vier disciplines. De eerste drie zijn podiumkunsten, visuele kunst in de buitenruimte zoals lichtinstallaties en club culture over de cultuur binnen clubs. Hoe breng je dat naar buiten, en andersom, van buiten naar binnen? Als vierde is er beeldende kunst, hoe we musea bij de nachtcultuur kunnen betrekken. We cureren dus de curatoren; als we het zelf zouden programmeren zou dat vernauwend werken. En we willen als groot internationaal platform juist het hele veld bestrijken en nieuwe samenwerkingen creëren.”

We hebben een nieuwe structuur ontwikkeld waarin we curatoren aanstellen

Je ziet een grotere rol voor talent­ontwikkeling bij ADE Lab. Dat is bijzonder, in een tijd waarin AI de ­muziekwereld overspoelt. Je kiest nu bewust voor mensen.

“Ik denk dat AI steeds uitgebreidere tooling wordt voor creativiteit. Er kan steeds meer met AI, maar de basis komt voort uit creativiteit. Dat zal niet zo snel veranderen.”

In talentontwikkeling zit geen geld.

“We zijn een culturele ANBI-stichting, we zijn niet winstgedreven. Daar zit geen ­ambitie, behalve het break-even draaien om te zorgen dat we genoeg hebben om alles te kunnen bewerkstelligen wat we voor ogen hebben.”

We zijn een culturele ANBI-stichting, we zijn niet winstgedreven

Hoe heb je gekeken naar de dj-headlineshow van KI/KI en Job Jobse op Lowlands, die als talent op ADE begonnen, steeds verder doorgroeiden binnen het festival en nu de overstap maakten als headliner op een popfestival?

“Heel tof. Daarin zie je dat Nederland in staat is om dit soort wereldsterren af te leveren. Dance is een volwassen industrie geworden en dit is daar een uitvloeisel van. Je ziet dat dance een grotere stroming is dan een genre. Wij hopen ons steentje bij te dragen aan het volwassen worden van de industrie.”

Dance is een volwassen industrie geworden

Met het creëren van bijvoorbeeld samen­werkingen neem je een actieve rol in als festival. Waarom wil je niet meer alleen aanbieden wat er is?

“We willen talent stimuleren en diversificatie binnen ons aanbod behouden en uitbreiden. Het is ook belangrijk dat we communities buiten onze eigen ­gebaande paden een wereldwijd podium bieden en deel maken van ADE. Daar moet onze ­organisatie op worden ingericht met de juiste mensen, maar ook die communities zelf om ze te overtuigen dat ze onderdeel zijn, worden en blijven van ADE. Zo creëer je een kleurrijke staalkaart van deze sector en cultuur.

Als we alleen zouden ­faciliteren, komen vanzelf de commercieel meest lucratieve projecten bovendrijven. Maar dit staat niet per se gelijk aan de cultureel meest uitdagende en authentieke. Als we niet oppassen kan de situatie ontstaan dat die kleurrijke staalkaart langzaamaan een staalkaart met enkel grijstinten wordt. Met een proactieve benadering krijgen wij grassroots initiatieven op de radar en kunnen we ze bij ADE betrekken. Daarmee kunnen wij onze bezoekers laten zien hoe veelzijdig de staalkaart van dance is. Die breedte, dat is het bestaansrecht van het festival. Vroeger hadden we de slagzin Electronic Music Gathers Here. Dat is inmiddels wel aan het veranderen. Niet meer een passieve ­manier de hele industrie in één momentum samen­brengen, maar een actieve rol: driving electronic music forward. Dat doen we door ook ook kleine en lokale projecten een podium te geven, naast de grote en succesvolle ­initiatieven.”

Vorig jaar zei je dat je meer agenderend wilde zijn als festival. Toen had je een panel over de rol van muziek in conflictgebieden, een onderwerp dat dit jaar misschien nog wel relevanter is. Wat ­leverde dat op?

“Ik denk dat maatschappelijke vraagstukken onderdeel zijn van ADE. Ook dat geeft weer dat deze industrie volwassener is ­geworden. Dan komen er dit soort verbredingen van onderwerpen bij op de con­ferentie. Ik vind dat het hoort bij de rol van thoughtleading platform om dit soort onder­werpen aan te stippen en daar discussie over te voeren. Het is een verplichting aan onze doelgroep. Daarmee word je ook weer aantrekkelijk als platform en word je ook internationaal gezien als globaal vooraanstaand platform.”

Er is steeds meer aandacht voor het buitenland. En dan niet zoals voorheen vooral West-Europa en Noord-Amerika, maar ver daarbuiten. Vorig jaar was er al aandacht voor Afrika, dit jaar is er bijvoorbeeld 50 jaar Suriname in het Concertgebouw.

“Dat klopt. West-Europa, Groot-Brittannië en Noord-Amerika zijn nog steeds heel aansprekend voor ons, dat zijn grote afzetmarkten. Maar we willen ook naar plekken waar cultural communities zijn die nu en de komende jaren muzikaal gezien interessant zijn. Zo’n culturele uitwisseling maakt je aanbod rijker. Daarvoor werken we steeds meer samen met lokale initiatieven uit het buitenland.

Zo’n culturele uitwisseling maakt je aanbod rijker

De afgelopen twee jaar hadden we een Nigeriaans showcasefestival op de conferentie, Homecoming. Dit jaar kijken we of we naast Lagos ook naar Japan en Brazilië kunnen. De gemene deler tussen die drie is dat we daar authentieke lokale communities willen bedienen en willen kijken of we daar ons netwerk en onze kennis naartoe kunnen brengen. En of we die communities hier in contact kunnen brengen met onze stakeholders. Als je jezelf wilt ­positioneren als internationaal platform, dan moet je verder kijken dan Amsterdam en ons momentum tijdens die vijf dagen ADE.”

Je bent dit jaar nog actiever de samen­werking aangegaan met de stad Amsterdam. ADE sluit zelfs aan op het 750-jarig bestaan van de stad.

“De dag na ADE is de apotheose van de ­viering van 750 jaar Amsterdam. We hebben onze bestaande infrastructuur en projectcoördinatie gebruikt voor een ADE-special. We organiseren allemaal activiteiten in dat kader, in een ADE Friends programma met 130 locaties. Dat gaat van winkels, via sociaal­impact evenementen als ­dansen met ouderen, tot instore-optredens in platen­zaken.”

Er rijden dit jaar ook langer in de nacht metro’s. Een lang gekoesterde wens.

“Zeker. Voor bezoekers, nachtwerkers en ­eigenlijk voor iedereen is dat een goed alternatief naast de fiets, Uber of taxi’s om ook met het openbaar vervoer te kunnen. Ik ben trots op zo’n publiek-private samenwerking. Wij zijn gesprekspartner van de gemeente. Die vertaalt alle criteria en eisen door aan de individuele stakeholders met ­honderden locaties die meedoen met het festival. Daarnaast organiseren we die conferenties en Arts & Cultureprogramma. Zo’n immense samenwerking waarin een hele stad zijn rol pakt, is ongekend in de wereld. Dat is iets waar we als Nederland supertrots op mogen zijn. Daar kan de politiek nog wat van leren.”

Over politiek gesproken: ik vond de samenwerking met Zwarte Cross opvallend. Er zijn weinig evenementen die meer de Randstad verbeelden als ADE. En weinig zoveel het platteland als Zwarte Cross. Toch benaderde ADE ze voor een eigen feest.

“ADE is voor iedereen. Van Zwarte Cross tot dansen met mensen met Parkinson bij DansPark. Dit jaar rijdt ook weer de tram met queerouderen. Ik weiger mij te beperken tot de Randstad. Het is een plek voor iedereen. En zo vreemd is het ook weer niet; ze zijn onderdeel van Superstruct en onderdeel daarvan is ID&T, organisator van de grootste dance-events. De link is er.”

Ik weiger mij te beperken tot de Randstad

Vorig jaar had ADE eindelijk een eigen app. Die heeft dit jaar een flinke facelift gekregen. Wat is er dit jaar verbeterd en waarom is die app zo belangrijk?

“Je ziet beter dan ooit welke ­evenementen er zijn, het is niet meer één lange lijst van evenementen. We hebben een soort For You-feed gemaakt, net zoals in TikTok. Dan zie je door middel van filmpjes welke evenementen er komen, dat geeft direct een heel goed beeld. En je kunt aanbevelingen krijgen aan de hand van wat je ­sowieso wilt zien. Ook kan het, met dank aan AI, een programma voor je samenstellen. Voor de industrie hebben we een soort businessTinder ontwikkeld waarin je kunt swipen naar waardevolle connecties. Dat werkt nu al als een malle, de DM’s ­lopen in de tienduizenden. Ik denk dat die app een verlengstuk is van die vijf dagen in het jaar.”

Volgend jaar bestaat ADE dertig jaar en heb je een jubileum. Voelt de editie van dit jaar als een overgangsjaar?

“Nee, daar ben ik het echt niet mee eens. Die steeds actievere rol die we nemen en het creëren van waardevolle connecties daadwerkelijk verder helpen van talent, verder diversifiëren en het aanjagen van al die verschillende doelgroepen door middel van een nieuwe app, nieuwe plek voor ADE Lab, een heel nieuw Arts & Cultureprogramma is dit jaar een heel groot milestone. Natuurlijk is die milestone volgend jaar makkelijker te typeren, maar dit jaar is echt geen overgangsjaar.”

Dit jaar is echt geen overgangsjaar