Jan 't Hoen over vijf jaar Q-Factory

Amsterdam-Oost is de afgelopen vijf jaar uitgegroeid tot een hippe buurt vol retail, levendigheid en evenementen. Een van de grootste aanjagers hiervan is Q-Factory. Eigenaar en oprichter Jan ’t Hoen blikt terug op het afgelopen halve decennium. “Als we in september vijf jaar bestaan, gaat de vlag uit en vieren we een feestje, maar er is nog heel veel werk te verzetten.”

Q-Factory beschikt over twee zalen en biedt muzikanten, acteurs en dansers daarnaast de mogelijkheid om te repeteren of opnames te maken. Op de begane grond bevindt zich een café-restaurant en op de derde en vierde verdieping is het Q-Factory Hotel te vinden, dat in juni 2017 geopend is. Jan ’t Hoen, eigenaar en geestelijk vader van het concept, noemt Q-Factory liefkozend ‘het grootste muziekmakerscentrum van Europa.’

Waarom stapte je vijf jaar geleden als investeerder in Q-Factory?

“Vijf jaar geleden stond hier iets compleet anders. Op de plek in het restaurant waar wij nu een gesprek voeren, stond toen bijvoorbeeld een toiletblok. Het hele avontuur begon toen ik hier zes jaar geleden samen met manager Koos van Dijk een optreden van Nina Hagen voorbereidde voor het voormalige Magneet Festival. Daarvoor was ik hier nog nooit geweest. Ik had zelfs nog nooit van het gebouw gehoord.”

Je hebt anderen nodig die je enthousiast moet maken voor je plannen en visie. Dat is in al mijn projecten het geheim van het succes.

’t Hoen vervolgt: “Later vernam ik dat de gemeente Amsterdam iemand in het vastgoed zocht die connecties had in de muziekwereld om naar dit gebouw te kijken. Ik ben samen met mijn broer gaan praten met de toenmalige exploitanten. Wij kwamen op het idee om van dit gebouw iets bijzonders te maken. Zo moest alles opener worden en was het de bedoeling om Q-Factory echt onderdeel te laten zijn van deze buurt. We hebben dat plan gedeeld, maar de exploitanten wilden daar niet aan. Ik kreeg toen de vraag van de gemeente om het zelf te gaan doen. Dat wilde ik best, maar ik had wel een wensenlijstje.”

Wat stond hoog op dat lijstje?

“Ik wilde absoluut een hotel binnen Q-Factory. Dat is en blijft een goed verdienmodel. En belangrijk: hiermee zorg je ervoor dat je gebouw gaat leven. De gemeente accepteerde al onze wensen en wij zijn er ingestapt. Enkele huurders, waaronder Red Bull Studios, zijn gebleven en we zijn zelf op zoek gegaan naar andere huurders uit de branche. Al snel kwam het conservatorium van Amsterdam bij ons terecht. Toevalligerwijs zochten ze extra ruimte. Vervolgens sloten onder meer de internationale muziekproductieschool Abbey Road Institute, DJ School Amsterdam en Het Balletorkest zich aan.”

Is er synergie tussen de bedrijven die hier zitten?

“Ja, al zou die van mij iets groter mogen zijn. Er zijn tenslotte genoeg geslaagde voorbeelden te noemen. Zo weten Abbey Road-studenten hun weg te vinden naar de Red Bull Studios en fungeren conservatoriumstudenten daar als artiest bij muziekopnames. En daarmee zijn de mogelijkheden nog niet uitgeput. Om de mensen hier bij elkaar te brengen is er bijvoorbeeld elke vrijdagmiddag een borrel.”

Hoe moeilijk was het om twee podia te realiseren in Amsterdam, waar het qua venues al druk is?

“Dat blijft een uitdaging, die we iedere dag aangaan. De andere grote podia in Amsterdam waren in eerste instantie niet echt gecharmeerd van onze plannen. Ik sprak ooit Mark Minkman van Paradiso over een eventuele samenwerking en daar had hij geen interesse in. Dat vond ik heel vervelend, vooral ook omdat we met de Melkweg wel goed contact kregen en een samenwerking op poten konden zetten.”

Je vist weliswaar in dezelfde vijver, maar het is nooit onze insteek geweest om de concurrentie aan te gaan met Paradiso en de Melkweg.

’t Hoen vervolgt: “Feit is dat er meer aanbod is dan je kunt programmeren en dan is samenwerking een aantrekkelijke optie. Je vist weliswaar in dezelfde vijver, maar het is nooit onze insteek geweest om de concurrentie aan te gaan met Paradiso en de Melkweg. Q-Factory moest een aanvulling worden en een plek voor de shows, de seminars of events die er in onze ogen nog niet waren. Het bijzondere is dat veel artiesten die op andere Amsterdamse podia spelen vaak bij ons logeren of hier voor de show repeteren – denk aan Alanis Morissette en Iggy Pop. Artiesten weten dus op meerdere manieren hun weg naar Q-Factory te vinden.”

Schrijven jullie zwarte cijfers?

“Als je een gebouw als dit neerzet met alles wat daar omheen gebeurt, praat je al snel over een investering van 30 tot 40 miljoen euro. Dat moet renderen. Wij hebben het geluk gehad dat we iets goedkoper konden  instappen en Q-Factory goed konden opbouwen. De eerste drie jaar maakten we nog geen winst, de afgelopen twee jaar wel. Daar hebben we geen speciaal feestje van gemaakt. Je moet namelijk gewoon door om ervoor te zorgen dat die winst blijft.”

Je bent zelf muzikant, hoe kijk je met die bril naar de programmering van Q Factory?

“In Nederland heb je gesubsidieerde podia met een complete afdeling die zich bezighoudt met het programmeren van optredens voor een zaal. Dat lijkt mij niet zo wenselijk. Tenslotte ben je dan aan het programmeren in de wetenschap dat eventuele tekorten toch wel afgedekt zullen worden. In Duitsland is dat compleet anders. Daar doet één persoon vijf podia. Wat wij doen is het wiel voor Nederland opnieuw uitvinden, maar dan geschoeid op Duitse leest.

In Londen heeft iemand dit concept compleet gekopieerd. Ik beschouw dat maar als een compliment.

Zo kunnen we misschien wel voor artiesten andere shows in Nederland boeken of toursupport geven. Zo moeilijk is het allemaal niet. Q-Factory bestaat vijf jaar en in september gaat de vlag uit, maar er is nog veel werk te verzetten. We moeten doorpakken en ervoor zorgen dat we iedere week drie à vier publiektrekkers hebben staan. We kunnen die huisvesten, de akoestiek is heel erg goed en de apparatuur en het licht zijn geweldig. Als artiest is het heel fijn om hier te spelen.”

Hoe is de hiërarchie hier?

“Op niemands pet staat: ‘ik ben alleen maar dit of alleen maar dat’. Het is nog net niet zo dat de mensen die achter een bureau zitten ook een biertje moeten kunnen tappen, maar flexibiliteit en met elkaar meedenken zijn bij ons kernwaarden.”

Is er een profiel van de gemiddelde bezoeker?

“Grote gemene deler is dat iedereen die hier komt muziekliefhebber is of dat zou moeten zijn. We mikken niet op één specifiek genre. Door de akoestiek en het podium is hier alles mogelijk, van dance tot klassiek en alles daartussenin. Omdat we niet vast zitten aan een bepaalde verwachting of politieke kleur, zijn we daar vrij in.”

Welke Nederlandse artiest zou je hier willen hebben?

“Ik zou het te gek vinden als Golden Earring hier een paar akoestische concerten zou geven. Een hele week in een nachtclubsetting in de grote zaal. Daar heb ik het met Barry weleens over gehad. Hij is daar wel voor in, maar dan moet je de rest ook nog mee krijgen.”

Naast de optredens zet Q-Factory ook in op de b2b-markt. Een goed voorbeeld was in 2018 SPOTT tijdens ADE, waarbij verschillende aan dance gelieerde bedrijven zich op één plek presenteerden. Blijven jullie actief in b2b-markt?

“In de eerste vier jaar was b2b geen prioriteit voor ons. Daar is in 2019 verandering in gekomen. We hebben iemand aangenomen die zich specifiek richt op alle kansen in de zakelijke markt – denk aan evenementen of bedrijfspresentaties die we volledig kunnen verzorgen in Q-Factory.”

Zijn er momenten geweest in de eerste vijf jaar waarvan je denkt: dat was wel heel bijzonder?

“Vanaf het begin is het ons doel geweest om zo breed en laagdrempelig mogelijk te werk te gaan. Dat kwam samen toen we de vraag kregen of het mogelijk was om een uitvaart te verzorgen. Een meisje was omgekomen door een auto-ongeluk hier in de buurt en zij wilde geen kil crematorium als plek van haar laatste afscheid. Haar ouders zijn toen bij ons uitgekomen. De uitvaart vond in de grote zaal plaats, onder veel belangstelling. Natuurlijk willen we van Q-Factory geen uitvaartcentrum maken, maar het feit dat zoiets kan, het ons gevraagd is en dat het team dit met enorme tevredenheid van de nabestaanden wist
uit te voeren, zegt zeker iets over de positie die dit gebouw in vijf jaar heeft ingenomen. Dat was een bijzonder moment.”

Wat zijn je ambities voor Q-Factory?

“Wij zijn nog lang niet klaar en willen blijven groeien en vernieuwen op alle terreinen. Er is een blauwdruk gemaakt om dit concept ook uit te rollen in andere steden. Dat gaat gepaard met enorme investeringen. In Antwerpen bijvoorbeeld moet je voor 13.000 vierkante meter veel geld neertellen. In Londen heeft iemand dit concept compleet gekopieerd. Ik beschouw dat maar als een compliment. Daarnaast denk ik dat het opzetten niet de grootste uitdaging is. Die zit ‘m in het runnen en het op de rails houden van een tent als deze, vooral als je daar geen ervaring mee hebt.”

Je bent onder andere drummer, vastgoedmagnaat, ondernemer, investeerders, uitbater, liefhebber en sinds de overname van Key Music ook nog retailer. Hoe houd je alle ballen in de lucht?

“Ik ben niet anders gewend dan dat het altijd druk is. Daarnaast is het heel belangrijk om je te realiseren dat ik dit allemaal niet alleen doe. Voor de vastgoedtak heb ik tien of twaalf man op kantoor zitten die dat runnen. Dertig jaar geleden ben ik ooit alleen mijn eerste bedrijf begonnen. Dan stond ik ’s avonds zelf mijn brieven te kopiëren en stopte alles als ik bijvoorbeeld op vakantie ging. Dat kun je je nu niet meer voorstellen. Ja, het is druk, maar zelf vind ik het eerlijk gezegd wel meevallen.”

Wat is de grootste misvatting over Jan ’t Hoen?

“Mensen denken allemaal dat ik heel erg rijk ben. Maar dat ben ik alleen als ik morgen alles verkoop. Intussen moeten wij er iedere maand voor zorgen dat er genoeg geld beschikbaar is om alle ondernemingen te laten draaien. Ik kan je zeggen dat dat de afgelopen jaren niet altijd heel gemakkelijk  zijn geweest. Als mensen roepen ‘Je hebt toch geld zat’, dan laat ik me niet gek maken. Het leven is heel kort en daarom doe ik vooral leuke dingen.”

Een van die leuke dingen is dat je iedere week achter het drumstel kruipt bij The Wild Romance, de oude begeleidingsband van Herman Brood.

“Met zijn allen op tournee zijn is iets heel bijzonders. Zoals je wel weet is er een documentaire gemaakt over de herstart van The Wild Romance [Buying the band van Teus van Sintmaartensdijk, te zien op YouTube – red.] Die gaf een vertekend beeld van waar wij mee bezig waren, maar goed. Ik heb altijd al muziek gemaakt, maar het is best moeilijk om daar een goede boterham mee te verdienen en het paste niet bij mijn andere ambities. In 2010 kwam ik gitaristen Danny Lademacher en David Hollestelle weer tegen en toen is het plan ontstaan om The Wild Romance nieuw leven in te blazen. Het is echt niet zo dat ik de band gekocht zou hebben omdat ik zo nodig muziek moest maken.  Dat gerucht declasseert vooral de muzikanten met wie je speelt. Wederom geldt: je kunt het niet alleen, hoeveel poen je ook hebt. Je hebt anderen nodig die je enthousiast moet maken voor je plannen en visie. Dat is in al mijn projecten het geheim van het succes.”