EB & LIVE

De toekomst in live-techniek

De toekomst in live-techniek

De vraag naar live-technici is groot. Diverse mbo’s bieden hiervoor studies aan die populair zijn onder jongeren. Lukt het de scholen om een branche bij te houden waarin technische doorontwikkeling een grote rol speelt? “Soms moeten we flink bijsturen om een beginner aan het werk te laten wennen.”

De vraag naar live-technici is groot. Diverse mbo’s bieden hiervoor studies aan die populair zijn onder jongeren. Lukt het de scholen om een branche bij te houden waarin technische doorontwikkeling een grote rol speelt? “Soms moeten we flink bijsturen om een beginner aan het werk te laten wennen.”

Koen Janssen is docent podium- en evenemententechniek bij onderwijsinstelling Curio. Hij is zelf een ervaren podiumtechnicus die vanuit zijn bedrijf Realmaker Productions festivals en ­andere evenementen ondersteunt. Volgens Janssen is er sprake van veel ontwikkeling in podiumtechniek en dat heeft impact op de opleiding. “Waar het vroeger vooral om licht en geluid ging, zie je nu steeds meer integratie van video en bijvoorbeeld AR-toepassingen. Voor de opleiding betekent dit dat we studenten niet alleen een trucje leren op één apparaat, maar ze breed voorbereiden op het werken met verschillende systemen. We leren ze om technologie te koppelen en in te zetten voor een totaal­ervaring.”

Immersieve technieken

Janssen wijst erop dat de rol van geluidstech­nici de laatste jaren is veranderd. “Een festival of concert draait niet meer alleen om een dj of een artiest op het podium, maar om de totaalbeleving. Licht, geluid, video en effecten worden steeds meer verweven tot één geheel, gecreëerd met immersieve technieken. Studenten leren daarom dat ze niet ‘alleen maar een knop indrukken’, maar dat ze onderdeel zijn van de show. Ze moeten de muziek lezen, de artiest aanvoelen en hun techniek inzetten om emotie en beleving te versterken. We leggen daar in de opleiding veel nadruk op, het is de kern van hun toekomstige werk.”

Contact met werkveld

Om bij te blijven met de laatste technische ontwikkelingen werken docenten volgens Janssen naast het onderwijs vaak zelf als podiumtechnici. “Nieuwe technieken, trends en werkwijzen nemen we direct mee naar de lessen. Bovendien hebben we veel oud-studenten die contact houden met de opleiding en ons bij de les houden.” Daarnaast wordt volgens hem samengewerkt met leveranciers van hard- en software. “Merken als Robe en Chauvet gaan bijvoorbeeld op bezoek bij opleidingen om studenten bekend te ­maken met nieuwe technieken. Ook leveren leveranciers vaak trainingsmateriaal en handleidingen. In mijn beleving gaat het daarbij niet zozeer om product pushing, maar werkelijk om kennisdeling. Zij lijken goed door te hebben dat ­studenten ­podium- en evenemententechniek de toekomst vormen voor de livebranche.”

Leren kijken en luisteren

Nieuwe studenten beginnen volgens Janssen nog weleens met een te romantisch beeld van het vak aan de opleiding. “Sommigen denken dat ze al snel op grote festivals gaan werken of dat ze binnenkort als producer aan de slag kunnen. Dat terwijl ze vaak jonger dan 18 zijn en nog nooit een groot festival hebben bezocht. Ze baseren hun verwachtingen op TikTok-filmpjes. Als ze dan voor een licht- of geluidstafel staan, beseffen ze dat hun taken creatiever en technischer zijn dan gedacht. In het begin vinden ze dat lastig: ze verwachten snelle ­resultaten, maar ontdekken dat ze moeten leren kijken, luisteren en creatief mee­denken. Wij helpen ze dat inzicht te ontwikkelen.”

Vak wordt diverser

Heel positief vindt Janssen overigens de toename van het aantal meiden dat zich meldt voor de opleiding. “Het vak werd altijd gedomineerd door mannen en we zien het aantal vrouwen nu echt groeien. Daardoor wordt podiumtechniek als sector diverser en dat heeft grote voordelen. We merken dat er in het werkveld meer aandacht komt voor vormen van samenwerking, het maken van afspraken en de manier van met elkaar omgaan. Ook in de lessen komt dat terug.”

Praktijkervaring en werk

MBO-studenten podium- en evenemententechniek doen tijdens hun driejarige opleiding ervaring op via korte en lange stages. Volgens Janssen leren ze in die periodes snel de echte kneepjes van het vak. Kans op werk is er volgens hem voldoende. “De vraag naar podiumtechnici is groot. Afgestudeerden komen terecht in verschillende circuits, van theatertechniek tot festivals en internationale tours. Bovendien is de opleiding universeel en liggen er daardoor ook kansen in het buitenland. Wie gemotiveerd en bereid is hard te werken, kan vrijwel altijd aan de slag.”

Op nul beginnen

Kasper Coolen is mede-eigenaar van JK Productions dat licht, geluid,  special effects en productieondersteuning verzorgt voor uiteenlopende evenementen. Zijn bedrijf is een erkend stageadres voor studenten podiumtechniek van meerdere opleidingen. Hij heeft gemerkt dat het instapniveau van studenten nogal kan verschillen. “Sommigen hebben al ervaring opgedaan of veel opgepikt in het eerste deel van de opleiding, anderen beginnen bij ons min of meer op nul. Dat hoeft niet per se veel uit te maken, afhankelijk van hoe graag een student het vak wil leren. Op school krijgen ze de basis mee. Het echte werk ervaren ze pas tijdens een stage. Dan komen ze in aanraking met actuele apparatuur en echte podiumproducties. We zien dan vrij snel wie er écht geschikt is om door te gaan in deze branche.”

Oude meuk

De omgang met actuele podiumtechniek is een punt waar opleidingen meer aandacht aan mogen geven volgens Coolen. “Sommige scholen zoals Curio, SintLucas en de Herman Brood Academie hebben het goed voor ­elkaar op dit gebied. Maar we merken dat er ook mbo’s zijn die ­werken met achterhaalde licht- en geluids­apparatuur. Studenten leren daardoor soms werken met oude meuk die in de praktijk nauwelijks meer worden gebruikt. Bedrijven als wij moeten dan flink bijsturen om zo’n beginner aan het werk te kunnen ­zetten.”

Nieuwe vakgenoten

Coolen vertelt dat hij in het verleden weleens drie stagiairs podium- en evenemententechniek tegelijk binnen zijn bedrijf had lopen. Daar is hij van teruggekomen. “We willen er nog maar één per periode begeleiden. Dat heeft te maken met het genoemde verschil in niveaus én de mentaliteit van sommige studenten. Niet iedereen is bereid om altijd top te presteren en de lange dagen te maken die in onze branche normaal zijn. In zo’n geval kost begeleiding erg veel energie. Daar staat tegenover dat we ook jongens en meiden binnenkrijgen die enthousiast zijn en de juiste instelling hebben. Die rekenen we graag tot nieuwe vakgenoten. Sterker, bijna iedereen die ­momenteel tot ons vaste team behoort, heeft hier eerder stage gelopen.”

Rubriek: Nieuws

Lees dit artikel op EB & LIVE