Column: 'Dan koop je toch lekker zelf een Lowlands-kaartje?'

Jeroen van Trierum schrijft al meer dan 25 jaar over muziek, games, retail en live. Hij werkt onder andere voor Entertainment Business, EB Live en Mashable. Regelmatig schrijft hij op op persoonlijke titel over ontwikkelingen binnen de industrie. 

Komkommertijd? Een storm in een glas water of oprechte verontwaardiging? Eind vorige week kopten verschillende media dat Lowlands een ‘charity fee’ gaat vragen aan iedereen die een gratis kaartje voor het festival krijgt. De branchevereniging van journalisten en hoofdredacties schreeuwden moord en brand. Een vreemde reactie op een oprecht en mooi voorstel.

Stel je eens voor. In Siberië leest een dissidente Russische opgesloten journalist dat in Nederland kreten als ‘principieel onjuist’, ‘inperking van persvrijheid’ en ‘belemmering van vrije nieuwsvergaring’ worden gebruikt omdat de media een tientje moet betalen om een gratis ticket voor Lowlands te krijgen? Wat zou haar of zijn reactie zijn? Toen ik het voor de hand liggende antwoord bedacht kreeg ik last van plaatsvervangende schaamte.

Werken op Lowlands valt eigenlijk niet onder de definitie van werken.

NVJ-secretaris Thomas Bruning noemde het ‘een slecht signaal’. ANP-hoofdredacteur Freek Staps meldde dat ‘het geen financiële relatie met organisaties waarvan verslag gedaan wordt’ wilde en de NOS gaat geen verslag doen als ze moeten betalen. Verontwaardiging ten top. Dat zal ze leren moeten al die mensen gedacht hebben. Een beetje publiekelijk ‘naming & shaming’ en alles wordt teruggedraaid.

Niet dus.

Lowlands en MOJO lieten zich van de beste kant zien. Niks geen persoonlijk sorry of we draaien het terug. De organisaties lieten op de LL-website weten ‘dat het geenszins de bedoeling is om persvrijheid of vrije nieuwsgaring te belemmeren’ en ‘dat iedere journalist/titel/persbureau haar eigen afweging moet maken of het betalen van de charity charge van 10 euro reden is om geen verslag te doen van Lowlands’. Met andere woorden: dan kom je toch niet? Ook werd in het bericht nog eens duidelijk dat de charity charge van een tientje volledig richting de goede doelen Stichting Vluchteling, Amnesty International en Oxfam Novib gaat.

Laten we heel eerlijk zijn. Werken op Lowlands valt voor de meeste mensen eigenlijk niet onder de definitie van werken. Zeker, journalisten schrijven verslagen of maken filmpjes, maar kijken vooral bandjes, praten met collega’s, netwerken en laten we niet vergeten drinken bier.

Nu is het verslaan van een festival natuurlijk superbelangrijk, heel erg tof, waanzinnig fantastisch en alle platitudes die je maar kan verzinnen, maar laten we elkaar niet voor de gek houden, het is niet wereldveranderend. Kreten als persvrijheid horen hier, mijns inziens, dan ook niet bij. Verslag doen vanaf evenementen als Lowlands is een privilege en vooral erg leuk. De laatste keer dat ik geaccrediteerd was voor LL was in 2019 en er was er voor de meeste journalisten nog genoeg tijd om die waanzinnige sfeer te ervaren en je onder te dompelen in die eclectische muziekdouche.

Het was echter chiquer geweest als dit eerst intern met MOJO was uitgevochten.

We praten over 10 euro. Te weinig geld om tegenwoordig twee fatsoenlijke bakken koffie te kopen bij Starbucks. 10 euro waarmee je indirect drie uitstekende doelen ondersteunt. Als tegenprestatie mag je drie dagen rondhuppelen op een van de leukste festivals van Nederland. Ik hoop dat als de wijze media-heren van hun zeepkist zijn afgestapt dat ze hun woorden nog een keer lezen en denken aan echte inperking van persvrijheid in Rusland of waar dan ook. Of aan die 363 journalisten die wereldwijd vast zitten omdat zij iets schreven of riepen wat niet door de beugel kon volgens een of andere dictator.

Natuurlijk mag iedereen zeggen dat de ‘charity charge’ onzin is en ook mag je oprecht vinden dat dit wel een inperking van journalistieke rechten is. Het was echter chiquer geweest als dit eerst intern met MOJO was uitgevochten, inplaats van de verontwaardiging ‘en plein public’ uit te spreken.

Afgelopen weekend heb ik heel veel berichten en belletjes van vrienden en kennissen gehad. Stuk voor stuk trouwe Lowlands-gangers. Zij wilden mij allemaal vertellen dat journalisten ‘verwend, ondankbaar, gierig, dom en belachelijk’ zijn. Ik had geen argumenten om dit tegen te spreken. Zeker niet omdat al die mensen 300 euro plus moesten betalen om Lowlands aan te doen en op het festival een stuk langer moeten wachten dan journalisten om hun biertje te kopen.

Wil je echt de onafhankelijke journalist uithangen? Koop dan voor volgend jaar gewoon zelf een kaartje.

Wat ik mij vooral afvraag is of al die verontwaardiging en gefluisterde boycotten er daadwerkelijk voor zorgen dat het in augustus een stuk rustiger is in The Barn? Ik denk het antwoord al te weten. Afsluitend nog een tip voor alle klagers. Wil je echt de onafhankelijke journalist uithangen? Koop dan voor volgend jaar gewoon zelf een kaartje en vraag geen accreditatie aan.