'Culturele voorzieningen vooral geconcentreerd in stedelijke regio’s'

Culturele voorzieningen in Nederland zijn vooral geconcentreerd in stedelijke regio’s, ondanks brede landelijke dekking. Dat blijkt uit een rapport van Andersson Elffers Felix (AEF) en SEO Economisch Onderzoek.

Het rapport, uitgevoerd in opdracht van OCW, moet beleidsmakers ondersteunen bij de herziening van het cultuurbestel vanaf 2029. Volgens het onderzoek wordt in heel Nederland geïnvesteerd in cultuur via bijdragen van gemeenten, provincies en het Rijk. Toch blijven culturele infrastructuur en financiering duidelijk geconcentreerd rond de Randstad en andere stedelijke gebieden.

AEF en SEO analyseerden cultuuruitgaven, infrastructuur en gebruik, en voerden circa dertig interviews met beleidsvertegenwoordigers van OCW, rijkscultuurfondsen, provincies, gemeenten en brancheorganisaties, waaronder de VNPF.

Sectoren met een basisvoorzienende functie, zoals bibliotheken en cultuurbeoefening, zijn relatief gelijkmatig verspreid. Specialistische disciplines, zoals architectuur & ontwerp, audiovisueel en beeldende kunst, concentreren zich in een beperkt aantal stedelijke regio’s.

Het rapport constateert dat beleid gericht op geografische spreiding nog onvoldoende is uitgewerkt. Hoewel overheden en fondsen instrumenten inzetten om spreiding te stimuleren, ontbreekt een samenhangende visie en een duidelijke rolverdeling tussen partijen.

De onderzoekers benadrukken dat verdere ontwikkeling van spreidingsbeleid politieke keuzes vereist. Er ontbreekt een norm voor wat een “wenselijke” geografische spreiding van cultuur precies inhoudt.

Vijf aanbevelingen

AEF en SEO doen vijf aanbevelingen voor vervolgbeleid, waaronder expliciete visie op spreiding, betere afstemming tussen overheden en beleidsaanpak op maat per regio en cultuursector.

De aankomende BIS-subsidieperiode wordt genoemd als kans om het spreidingsbeleid verder te versterken.