EB & LIVE

Minister: geen bindend fair pay-convenant voor cultuursector, evaluatie moet koers bepalen

— Arnold Le Fèbre

Minister: geen bindend fair pay-convenant voor cultuursector, evaluatie moet koers bepalen
Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Rianne Letschert

Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Rianne Letschert ziet op dit moment onvoldoende draagvlak voor een bindend convenant over fair pay in de culturele en creatieve sector. Dat blijkt uit een Kamerbrief over het arbeidsmarktbeleid en fair pay. De minister houdt vast aan het bestaande beleid, maar wil de effecten daarvan in 2026/2027 evalueren voordat nieuwe keuzes worden gemaakt voor de subsidieperiode vanaf 2029.

De Kamerbrief volgt op eerdere toezeggingen aan de Tweede Kamer over de arbeidsmarktpositie van makers en de uitvoering van een motie van de Kamerleden Mohandis en Koops. Uit een ambtelijke verkenning en gesprekken met onder meer De Creatieve Coalitie, Alliantie Creatieve Culturele Ondernemers, Federatie Cultuur, Federatie Creatieve Industrie, Kunsten ’92 en Platform ACCT blijkt dat er brede steun bestaat voor fair pay, maar niet voor een landelijk bindend convenant.

Volgens de minister voelen werkgevers- en brancheorganisaties onvoldoende mandaat om bindende afspraken te maken voor de gehele sector. Daarnaast wijzen zij op de verschillen tussen deelsectoren en de beperkte financiële ruimte om hogere beloningen te realiseren zonder aanvullende middelen.

Evaluatie fair pay

Letschert stelt dat het Rijk fair pay inmiddels al verplicht stelt bij instellingen die rechtstreeks door OCW worden gefinancierd. Sinds de BIS-periode 2025–2028 is daarvoor structureel € 38,4 miljoen beschikbaar voor de culturele basisinfrastructuur, musea onder de Erfgoedwet en de Rijkscultuurfondsen. Instellingen moeten daarbij cao's of andere collectieve tariefafspraken toepassen en de Fair Practice Code onderschrijven.

De minister wil onderzoeken hoe deze aanpak in de praktijk uitwerkt. De evaluatie van het fair pay-beleid start dit jaar in samenwerking met de sector. De resultaten worden in 2027 verwacht en moeten mede richting geven aan het subsidiebeleid vanaf 2029.

Geen Nederlands basisinkomen

In de brief reageert de minister ook op vragen uit de Kamer over het Ierse experiment met een basisinkomen voor kunstenaars. Ierland zet de regeling, waarbij 2.000 makers wekelijks € 325 ontvangen, na een pilot voort als permanente voorziening.

Een vergelijkbare regeling ligt volgens Letschert in Nederland niet voor de hand. De minister wijst op eerdere Nederlandse regelingen, zoals de BKR, WIK en WWIK, die inmiddels zijn afgeschaft. Sindsdien is het beleid volgens haar meer gericht op ondernemerschap, eerlijke beloning en duurzame arbeidsvoorwaarden.

Arbeidsmarktbeleid

De Kamerbrief besteedt daarnaast aandacht aan de bredere veranderingen op de arbeidsmarkt voor zelfstandigen. Daarbij gaat het onder meer om de nieuwe Zelfstandigenwet, de handhaving op schijnzelfstandigheid door de Belastingdienst en de voorgenomen verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen.

Voor de culturele en creatieve sector blijft Platform ACCT een belangrijke rol spelen. Via programma's voor inkomenszekerheid, professionele ontwikkeling en de ketentafels ondersteunt het platform werkgevers en zelfstandigen bij de verdere invoering van fair practice en fair pay. De minister overweegt deze ondersteuningsfunctie ook na 2028 voort te zetten.

Volgens Letschert is de arbeidsmarkt in de culturele en creatieve sector de afgelopen tien jaar verbeterd, maar is het proces nog niet voltooid. Daarom wil zij de sociale dialoog tussen werkgevers en werkenden blijven stimuleren en opnieuw afspraken maken met medeoverheden over fair pay in de subsidieperiode vanaf 2029.

De Kamerbrief Voortgang arbeidsmarktbeleid en fair pay, ministerie van OCW is hier volledig te lezen.

Rubriek: Artiesten & Agency's

Lees dit artikel op EB & LIVE