Into The Great Wide Open 2026: ‘Intiem, vooruitstrevend en eigenzinnig’

De nieuwe directiestructuur vloeit voort uit een breder transitietraject dat de organisatie de afgelopen twee jaar doorliep. Daarbij werd gekeken naar de toekomstbestendigheid van het festival, de inrichting van verantwoordelijkheden en de verduurzaming van arbeidsrelaties binnen de organisatie.

“Into The Great Wide Open is ooit begonnen als een initiatief van een vriendengroep,” vertelt Maire Haverkort. “Dat zag je ook terug in de organisatie. Die was heel plat ingericht, met veel inspraak en veel ruimte om mensen die zich bewezen een plek te geven binnen het team. Dat informele karakter is nog steeds een van onze krachten, maar tegelijkertijd merkten we dat we als organisatie toe waren aan een volgende stap.”

Als organisatie waren we toe aan een volgende stap

Van stagiair naar directeur

Voor Haverkort is de benoeming tot directeur het resultaat van een jarenlange betrokkenheid bij het festival. Na haar start als stagiair binnen de productie van het kunstprogramma bleef zij actief binnen de organisatie, terwijl zij daarnaast werkzaamheden verrichtte voor onder meer Lowlands, Welcome to the Village en het Amsterdams 4 en 5 mei comité.

“Into The Great Wide Open bleef echter altijd de constante factor. Ik ben begonnen in de productie van het kunstprogramma en ben later ook medeverantwoordelijk geworden voor de beeldende kunstprogrammering. Dat heb ik jarenlang gedaan. Op een gegeven moment kwam de vraag of ik wilde aansluiten bij de dagelijkse leiding van het festival. Vanuit die rol ben ik uiteindelijk doorgegroeid naar de directie.”

Samen met Douwe Luijnenburg vormt zij nu de tweekoppige leiding van de organisatie. Hoewel beide dezelfde functietitel dragen, bestaat er in de praktijk een duidelijke taakverdeling. “Douwe heeft vanuit zijn achtergrond meer verantwoordelijkheid voor de zakelijke en productionele kant van de organisatie. Mijn focus ligt vooral op programma, inhoud en communicatie. Tegelijkertijd vinden we het belangrijk dat die werelden niet volledig gescheiden zijn. Artistieke keuzes hebben zakelijke consequenties en zakelijke keuzes beïnvloeden weer het programma. Juist daarom is bewust gekozen om ons allebei sec directeur te noemen.”

Professionaliseren zonder afstand

Onder de nieuwe leiding werd ook een extra organisatielaag ingericht met onder meer een hoofd technische productie en een hoofd communicatie, PR en samenwerkingen. “Door de jaren heen zijn we steeds verder gegroeid als organisatie. Als er goede mensen binnenkwamen, probeerden we vaak een manier te vinden om ze te behouden. Dat heeft ons veel gebracht, maar tegelijkertijd moet je ook kijken hoe je een relatief kleine festivalorganisatie efficiënt blijft organiseren. We proberen nu minder mensen meer uren te geven en kennis beter binnen de organisatie vast te houden.”

We proberen kennis beter binnen de organisatie vast te houden

Nieuwe programmalijnen

De professionalisering beperkt zich niet tot de organisatiestructuur. Ook inhoudelijk ontwikkelt het festival zich verder. Een voorbeeld daarvan is De Unie, een programmalijn die ruimte biedt aan maatschappelijke, politieke en activistische perspectieven.

“Historisch gezien waren muziek, film, kunst en het kinderkunstprogramma de inhoudelijke pijlers van het festival, samen met de voedselprogrammering. Met De Unie hebben we daar bewust een nieuwe dimensie aan toegevoegd. We willen ruimte bieden aan andere verhalen en aan gesprekken over maatschappelijke ontwikkelingen. Dat past bij de rol die wij als cultureel platform kunnen spelen.”

We willen ruimte bieden aan andere verhalen en aan gesprekken over maatschappelijke ontwikkelingen

Een andere ontwikkeling is Bouwplaats van de Toekomst, een programma waarin professionals uit de bouw- en evenementensector samenkomen rond vraagstukken over duurzaamheid en innovatie. “Intern noemen we het een professionalsprogramma, omdat het voor ons een nieuwe vorm is naast het reguliere publieksprogramma. Het brengt mensen uit verschillende sectoren samen rond concrete vraagstukken. Dat levert interessante gesprekken op over de toekomst van bouwen, produceren en organiseren.”

Daarnaast kijkt Haverkort uit naar het muziekproject IJsland van Sef en Abel. “Vorig jaar liep ik ruim zeven maanden zwanger rond op het festival en ben ik daarna met verlof gegaan. Dit jaar kijk ik er vooral naar uit om flexibel en fit genoeg te zijn om gewoon alles echt samen te zien komen. Het hele team heeft na het transitietraject met veel energie aan deze editie gewerkt. Dat vind ik bijzonder om op deze manier te mogen meemaken.”

Beperkte schaal als kracht

Ondanks de veranderingen ziet Haverkort vooral continuïteit. Volgens haar ligt de kracht van Into The Great Wide Open in de kleinschaligheid van het festival. “We kunnen simpelweg niet groeien. We zitten op een eiland en zijn afhankelijk van wat Vlieland aankan. Dat wordt soms als een beperking gezien, maar het is ook een enorme kracht. Het zorgt ervoor dat we een intiem festival blijven met ongeveer 6.000 bezoekers. Daardoor kunnen we andere keuzes maken dan veel grotere festivals.”

Experiment, ontdekking en verrassing zijn altijd onderdeel geweest van onze identiteit

Die beperkte schaal beïnvloedt ook de programmering. “Post-corona zijn de kosten voor artiesten en producties enorm gestegen. Daardoor is het lastiger geworden om de echt grote headliners te programmeren. Tegelijkertijd merken we dat ons publiek daar niet primair voor komt. Experiment, ontdekking en verrassing zijn altijd onderdeel geweest van onze identiteit. Dat blijft ook nu overeind.”

Publiek groeit mee

De verbondenheid van bezoekers blijkt uit het grote aantal terugkerende gasten. Jaarlijks verkoopt het festival binnen korte tijd uit, terwijl veel bezoekers al jarenlang terugkeren naar Vlieland. “We zien heel veel bekende gezichten terug. Tegelijkertijd verandert het publiek natuurlijk ook. Waar we vroeger veel bezoekers tussen de twintig en dertig jaar hadden, zie je nu dat de grootste groep eerder tussen de dertig en veertig jaar zit. Die ontwikkeling zie je ook terug in de kinderen die meekomen naar het festival. Een aantal jaar geleden hadden we relatief veel jonge kinderen, nu zien we juist meer oudere kinderen en jongeren. Daar passen we ons programma ook op aan.”

Ook vrijwilligers zijn vaak langdurig betrokken. “We hebben vrijwilligers die hier vijftien jaar geleden begonnen toen ze nog student waren en nog steeds ieder jaar terugkomen. Dat zegt veel over de band die mensen met het festival hebben opgebouwd.”

Talentontwikkeling

Haverkort ziet kansen om talentontwikkeling verder uit te bouwen, zowel voor makers als binnen de organisatie. “Talentontwikkeling staat al jaren in onze missie, maar ik denk dat we daar nog gerichter invulling aan kunnen geven. We organiseren bijvoorbeeld ieder jaar een Makerskamp, waar jonge makers en muzikanten op het eiland samen werken en experimenteren. De vraag is hoe je daar meer begeleiding, coaching en mentorschap aan kunt toevoegen. Hetzelfde geldt intern. Hoe ontwikkelen we mensen binnen de organisatie en hoe zorgen we dat kennis behouden blijft?”

Nieuwe inkomstenbronnen

De stijgende kosten zijn een uitdaging voor elk festival. “Dat is waarschijnlijk de uitdaging waar vrijwel iedere festivalorganisatie momenteel mee te maken heeft. Voor ons komt daar nog bij dat we niet kunnen groeien in capaciteit. We kijken daarom nadrukkelijk naar partnerships, sponsoring en meerjarige samenwerkingen. Daarnaast onderzoeken we hoe onderdelen zoals het professionalsprogramma kunnen bijdragen aan nieuwe inkomstenstromen, zonder dat dat ten koste gaat van het publieksprogramma.”

“Hoe ik Into The Great Wide Open zou omschrijven? Intiem, vooruitstrevend en eigenzinnig. We proberen binnen onze schaal iets bijzonders neer te zetten en laten zien dat ook een relatief kleine speler impact kan maken. Niet alleen artistiek, maar ook op het gebied van duurzaamheid. Dat zit diep in ons DNA en dat willen we de komende jaren verder versterken.”

We laten zien dat ook een relatief kleine speler impact kan maken